Bugün Kıbrıs

Prim desteği Haziran-Ağustos dönemi için yeniden düzenlendi

Bakanlar Kurulu’nun Resmi Gazete’de yayımlanan kararıyla, Haziran-Ağustos 2026 döneminde işverenlerin sosyal sigorta prim yükünün bir bölümü İstihdam Destek Merkezi tarafından karşılanacak. KKTC vatandaşı kadın çalışanlar için destek oranı yüzde 80, erkek çalışanlar için yüzde 60 olacak; TC ve yabancı ülke vatandaşı çalışanlarda ise destek oranı sektöre göre yüzde 15 ile yüzde 20 arasında uygulanacak.

30 Haziran tarihli Resmi Gazete’de, Haziran 2026-Ağustos 2026 döneminde sigortalı çalışanlara uygulanacak prim desteğine ilişkin iki ayrı yasa gücünde kararname yayımlandı. Kararnamelerden biri Kıbrıs Türk Sosyal Sigortalar Yasası, diğeri ise Sosyal Güvenlik Yasası kapsamında sigortalı olan çalışanları kapsadı. Her iki düzenlemede de desteğin gerekçesi, yüksek enflasyon nedeniyle işletmelerin ödeme güçlüğü yaşaması, çalışanların mevcut işyerlerinde istihdamının korunması, yerli istihdamın desteklenmesi ve kadınların işgücü piyasasına katılımının artırılması olarak belirtildi.

Kararnamelerin genel gerekçesinde, “Ülkemizde yaşanan yüksek enflasyon ortamı nedeniyle ülke ekonomisi olumsuz yönde etkilenmiş olup halen faaliyette bulunan işletmeler ödeme güçlüğü içine girmiştir” denildi. Gerekçede, bu nedenle kararname kapsamındaki işyerlerinde fiilen çalışan sigortalıların mevcut işyerlerinde devamlılığının sağlanması, yerli istihdamın desteklenmesi ve kadınların işgücü piyasasına katılımının artırılması amacıyla sosyal sigorta primlerinin belli bir oranının karşılanması ihtiyacının doğduğu kaydedildi.

DESTEK ORANLARI ÇALIŞANIN UYRUK VE CİNSİYETİNE GÖRE BELİRLENDİ
Düzenlemeye göre, kapsam dışı bırakılan sektörler haricindeki işyerlerinde, Kıbrıs’ın kuzeyi vatandaşı kadın çalışanlar için Devlet hissesi hariç kalan işveren hissesinin yüzde 80’i İstihdam Destek Merkezi tarafından ödenecek. Aynı kapsamdaki erkek çalışanlar için destek oranı yüzde 60 olarak belirlendi. Bu durumda işverenler, kadın çalışanlar için işveren hissesinin yüzde 20’sini, erkek çalışanlar için ise yüzde 40’ını prime esas kazanç üzerinden ödeyecek.

Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı ve yabancı ülke vatandaşı çalışanlarda genel destek oranı yüzde 15 oldu. Bu gruptaki çalışanlar için işveren hissesinin yüzde 85’i işveren tarafından ödenecek. Ancak tarım, hayvancılık, imalat, üretim ve otel sektörlerinde çalışan TC ve yabancı ülke vatandaşları için destek oranı yüzde 20 olarak uygulanacak; bu alanlarda işverenler, işveren hissesinin yüzde 80’ini ödeyecek.

TÜP GAZ DAĞITIMINDA İŞVEREN HİSSESİNİN TAMAMI KARŞILANACAK
Kararnamede en yüksek destek oranı, tüp gaz dağıtım faaliyetinde bulunan işyerleri için düzenlendi. Bu işyerlerinde çalışanların uyruk ve cinsiyet farkı gözetilmeksizin, Devlet hissesi hariç kalan işveren hissesinin yüzde 100’ü İstihdam Destek Merkezi tarafından karşılanacak. İşverenlerin bu destekten yararlanabilmesi için çalışana ait prim tutarını prime esas kazanç üzerinden kesip, ilgili ayı takip eden ayın 15’ine kadar ödemesi gerekecek.

KAPSAM DIŞI BIRAKILAN SEKTÖRLER GENİŞ TUTULDU
Prim desteği, tüm işyerlerini kapsamadı. Kararname kuralları; devlet bütçesinden, özel yasalarına göre faaliyet gösteren bağımsız kuruluşlar ile kamu kurum ve kuruluşlarında, özerk bütçelerden veya katma bütçeler ile döner sermayeli işyerlerinde, yabancı devletlere ait kamu kurum ve kuruluş niteliğindeki işyerlerinde, devletin en az yüzde 10 hissesinin bulunduğu kuruluşlarda ve devletin yönetiminde ya da denetiminde olan kuruluşlarda uygulanmayacak.

Marketler, market tedarikçileri, hastane ve klinikler, veterinerler, iş takipçileri, danışmanlar, emlakçılar, yatırım danışmanları, bilişim ve yazılım sektörü, internet sağlayıcıları, oto galeriler, avukatlar, mimarlar, mühendisler, medikalciler, ecza depoları, benzinciler, gazcılar, bankalar, sigorta şirketleri, döviz büroları, finans şirketleri, bet ofisleri, casinolar, gece kulüpleri, dershaneler, ilköğretim ve orta öğretim kurumları, üniversiteler, GSM operatörleri, taş ocakları, kooperatifler ve bunlara bağlı işletmeler, temizlik hizmetleri, özel güvenlik hizmetleri, ev hizmetleri ile tam sosyal güvenlik desteği alan basın kuruluşları da kapsam dışında bırakıldı. Doğrudan üretim yapan market tedarikçileri ile tüp gaz dağıtımcıları bu kapsam dışı düzenlemenin istisnaları arasında yer aldı.

BAZI KOOPERATİFLER DESTEK KAPSAMINDA TUTULDU
Kararnamede, kapsam dışı bırakılan kooperatifler için de istisnalar düzenlendi. Buna göre Süt Sıvı Yağ Ürünleri Üretim ve Pazarlama Kooperatifi Ltd., Zirai Levazım, Makine ve Gıda Pazarlama Kooperatifi Ltd., LP gaz dolum ve sevkiyat faaliyeti dışında Karma Hayvan Yemi, Harup Ürünleri ve LP Gaz Üretim ve Pazarlama Kooperatifi Ltd. ile bankacılık faaliyeti hariç üretim faaliyetinde bulunan kooperatifler prim desteği kapsamına alındı.

DESTEK İÇİN PRİM BORCU ŞARTI VE ÇALIŞAN DURDURMAMA KOŞULU GETİRİLDİ
İşverenlerin prim desteğinden yararlanabilmesi için işyeri sicil bazında tüm çalışanlarına ait prim borçlarını ödemiş olması ya da prim borcunu yapılandırıp bu yapılandırma kurallarına uyması şartı getirildi. Ayrıca işverenlerin, kararnamenin yürürlüğe girdiği tarihten 31 Ağustos 2026’ya kadar, İş Yasası’nın 15’inci maddesi altında verilen duruşlar veya çalışanın yurt dışına çıktığının belgelenmesi halleri dışında, uyruk ayrımı yapmadan çalışanlarını durdurmaması gerekecek.

Bu süre içinde çalışanını durduran işveren, durdurduğu tarihten itibaren, duruş ayı dahil olmak üzere prim desteğinden yararlanamayacak. Prim desteğinden yararlanmasına rağmen çalışanın işten duruşunu yasal süresi içinde vermeyen işverenlerden, ödenen prim desteği işçinin durdurulduğu tarihten itibaren geri talep edilecek.

YANLIŞ BORDRODA DESTEK GERİ ALINACAK
Kararnameye göre, işverenlerin prim desteğinden yararlanmak amacıyla Sosyal Sigortalar Dairesi’ne sunduğu bordrolardaki sigortalı sayısı, prime esas kazanç miktarları veya prim ödeme gün sayılarının hatalı ya da yanlış olduğunun tespit edilmesi halinde işverene yapılan prim desteği geri talep edilecek. İşverenler, dairenin yazılı talebinden itibaren 15 gün içinde söz konusu miktarı Sosyal Sigortalar Dairesi’ne geri ödemek zorunda olacak.

Prim desteğini iade etmeyen işverenler hakkında, Sosyal Sigortalar Dairesi tarafından İhtiyat Sandığı Yasası altında düzenlenen Yerel İşgücü İstihdamının Desteklenmesi Tüzüğü kuralları çerçevesinde yasal işlem başlatılması için İstihdam Destek Merkezi’ne bildirim yapılacak.

YÜKÜMLÜLÜKLERİ YERİNE GETİREMEYEN İŞVERENLERE İTİRAZ YOLU
Kararname, yükümlülüklerini makul nedenlerle süresi içinde yerine getiremeyen işverenler için itiraz yolu da düzenledi. Buna göre işverenler, ödeme hakkını kaybettiği tarihten itibaren 1 ay içinde, yükümlülüklerini yerine getirememe nedenlerini kanıtlayıcı belgelerle Bakanlığa başvurabilecek. Başvurular, kararname kapsamında oluşturulacak komite tarafından değerlendirilecek ve itirazlar 2 ay içinde karara bağlanacak.

Komitede Bakanlık Müsteşarı, Bakanlık Müdürü, İhtiyat Sandığı Dairesi Müdürü, Sosyal Sigortalar Dairesi Müdürü, Sosyal Sigortalar Dairesi’nden herhangi bir bölge amiri, Sosyal Sigortalar Dairesi hukukçuları ve İhtiyat Sandığı Dairesi hukukçusu yer alacak. Kararnameler, dünden itibaren yürürlüğe girdi.