Bugün Kıbrıs

Orta Vadeli Mali Plan yayımlandı: Bütçe açığı vergi, dijital denetim ve Kıb-Tek tarifesiyle azaltılacak

Maliye Bakanlığı’nın hazırladığı 2027-2029 Orta Vadeli Mali Plan, Resmi Gazete’de yayımlandı. Planda bütçe açığının 2027’de 25 milyar 685 milyon TL’den 2029’da 17 milyar 998 milyon TL’ye düşürülmesi hedeflendi; gelir artışı için vergi tabanının genişletilmesi, e-Fatura, e-Tebliğ, e-Pul, banka entegrasyonu ve Kıb-Tek tarifelerinde fiyat ayarlaması öne çıktı.

Bakanlar Kurulu, Maliye Bakanlığı tarafından hazırlanan 2027-2029 Dönemi Orta Vadeli Mali Planını onayladı. Resmi Gazete’de dün yayımlanan kararda, planın Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Yasası’nın 12’nci maddesi uyarınca onaylandığı belirtildi.

Orta Vadeli Mali Plan’da 2027-2029 dönemi için temel hedefler, makroekonomik istikrarın güçlendirilmesi, mali disiplinin sürdürülmesi, bütçe dengesinin sağlanması, enflasyonun düşürülmesi, ekonomik büyümenin desteklenmesi, istihdamın artırılması ve gelir dağılımının iyileştirilmesi olarak sıralandı. Planda, merkezi devlet yönetimi bütçesi kapsamındaki kamu kurumlarının bütçe büyüklüklerinin orta vadeli hedefler, politikalar ve ulusal öncelikler doğrultusunda şekillendirileceği kaydedildi.

BÜTÇE AÇIĞI 2029’DA 17 MİLYAR 998 MİLYON TL’YE DÜŞÜRÜLECEK
Planın en dikkat çekici başlıklarından biri, merkezi devlet yönetimi bütçe açığına ilişkin hedefler oldu. Buna göre bütçe açığının 2027’de 25 milyar 685 milyon TL, 2028’de 23 milyar 950 milyon TL, 2029’da ise 17 milyar 998 milyon TL olması öngörüldü. Bütçe açığının GSYİH’ye oranının da 2027’de yüzde 4,40, 2028’de yüzde 3,11, 2029’da ise yüzde 1,83 seviyesine düşürülmesi hedeflendi.

Planda merkezi devlet yönetimi bütçe gelirlerinin 2027’de 236 milyar 833 milyon TL, 2028’de 299 milyar 53 milyon TL, 2029’da ise 364 milyar 379 milyon TL olması öngörüldü. Aynı dönemde bütçe giderlerinin 2027’de 262 milyar 518 milyon TL, 2028’de 323 milyar 3 milyon TL, 2029’da ise 382 milyar 377 milyon TL seviyesinde gerçekleşmesi beklendi.

GELİR ARTIŞI İÇİN VERGİ TABANI VE KAYIT DIŞI EKONOMİ HEDEF ALINDI
Orta Vadeli Mali Plan’da bütçe gelirlerinin sürdürülebilir şekilde artırılması için kapsamlı yasal ve idari düzenlemelerin hayata geçirilmesinin öngörüldüğü belirtildi. Bu düzenlemelerin; kamu maliyesinin güçlendirilmesi, vergi tabanının genişletilmesi, kayıt dışı ekonominin azaltılması, dijitalleşme süreçlerinin hızlandırılması ve ekonomik faaliyetlerin daha şeffaf ve denetlenebilir hale getirilmesi amacıyla hazırlandığı kaydedildi.

Planda, 2025 ve 2026 yıllarında yürürlüğe giren düzenlemeler arasında Gelir Vergisi değişikliği, Şans Oyunları Hizmetleri Vergisi değişikliği, iş yeri ve konut kiralama işlemlerinde tahsilat ve ödemelerin bankalar aracılığıyla yapılmasına ilişkin tüzük, yabancıların taşınmaz mal satışındaki muafiyete ilişkin gelir vergisi düzenlemesi, Para ve Kambiyo Yasası kapsamında yapılan düzenlemeler, Tatil Evleri Yasası, dağıtılmayan kurum kazançları ile hissedarlara dağıtılan kar paylarına uygulanacak vergi kesintisi ve yurt dışındaki finansal varlıkların ekonomiye kazandırılması hakkındaki yasa yer aldı.

E-FATURA, E-TEBLİĞ VE E-PUL İLE DİJİTAL DENETİM GENİŞLETİLECEK
Planda, dijital vergi denetimi ve ödeme altyapısına ilişkin başlıklar da geniş yer tuttu. Yıllık cirosu 2 milyar TL ve üzeri olan işletmeler için e-Fatura uygulamasının 31 Mayıs 2026 itibarıyla zorunlu hale getirildiği, e-Maliye Projesi kapsamında yürütülen e-Pul Sistemi’nin ise 2026 yılı içinde tamamlanarak 2027’de uygulamaya geçirilmesinin planlandığı belirtildi.

Banka entegrasyonu projesinin büyük ölçüde tamamlandığı, e-Tebliğ Sistemi ile birlikte 2026 yılı içerisinde tam kapasiteyle devreye alınmasının planlandığı da metinde yer aldı. Bu uygulamalarla kayıt dışı kira gelirlerinin kayıt altına alınması, kamu alacaklarının zamanında tahsil edilmesi, tahsilat süreçlerinin dijitalleştirilmesi ve vergi denetimlerinin etkinliğinin artırılması hedeflendi.

FİNANSAL İŞLEMLER VERGİSİ MECLİS’E SEVK EDİLDİ
Vergi tabanının genişletilmesi amacıyla, finansal kuruluşlar tarafından gerçekleştirilen işlemler üzerinden vergi alınmasını öngören Finansal İşlemler Vergisi Yasa Tasarısının hazırlandığı ve Cumhuriyet Meclisi’ne sevk edildiği bildirildi. Planda ayrıca Tatil Evleri Yasası ve buna bağlı tüzük çalışmalarının tamamlandığı; antrepo faaliyetleri, gümrük komisyonculuğu ve oto galerilere ilişkin düzenlemelerin 2026 yılı içinde tamamlanmasının öngörüldüğü belirtildi.

Kayıt dışı istihdamla mücadele amacıyla beş kişiden fazla çalışanı bulunan işverenlere maaş ve ücret ödemelerini banka aracılığıyla yapma zorunluluğu getirildiği, EFT ve POS özellikli yeni nesil ödeme kaydedici cihazların kullanımının 2026 yılı itibarıyla zorunlu hale geldiği de planda yer aldı. Bu başlıklar, gelir artışı hedefinin yalnızca yeni vergi kalemlerine değil, mevcut ekonomik faaliyetlerin dijital izlenebilirliğine de dayandırıldığını gösterdi.

KIB-TEK TARİFELERİNDE FİYAT AYARLAMASI GÜNDEMDE
Orta Vadeli Mali Plan’da Kıb-Tek tarifelerine ilişkin dikkat çekici bir değerlendirme de yer aldı. Metinde, “Kıb-Tek tarifelerinde fiyat ayarlaması yapılması değerlendirilmektedir” denildi. Devlet tarifesinin normal tarife ile eşitlenecek şekilde düzenlenmesi durumunda, 2027 mali yılı için ilave tasarruf sağlanabileceği öngörüldü.

Bu başlık, planın yalnızca vergi ve dijital denetim üzerinden değil, kamu tarafından yönetilen veya yönlendirilen fiyatlandırma politikaları üzerinden de bütçe dengesini güçlendirmeyi hedeflediğini ortaya koydu. Planda kamu fiyat ayarlamalarında makroekonomik dengeler, enflasyon beklentileri, öngörülebilirlik, sürdürülebilirlik ve piyasa dengelerinin esas alınacağı belirtildi.

KAMU HARCAMALARINDA FAYDA-MALİYET ANALİZİ YAPILACAK
Plan dönemi boyunca kamu idarelerinde kaynak kullanımında etkinliğin artırılması ve hesap verebilirliğin güçlendirilmesi amacıyla, özellikle hizmet alımlarına ilişkin kamu harcamalarında fayda-maliyet analizlerinden yararlanılması planlandı. Kamu yatırımlarının artırılması, özel kesim yatırımlarının desteklenmesi, istihdamın ve refahın artırılması da planın ana hedefleri arasında yer aldı.

Kamu personel giderlerine ilişkin ödeneklerde, 2027, 2028 ve 2029 yıllarında maaş ve ücretlerde İstatistik Kurumu tarafından ocak ve temmuz aylarında açıklanan TÜFE oranları esas alınarak yılda iki kez artış yapılacağı varsayıldı. Plan kapsamında yıl sonu hayat pahalılığı oranının 2027’de yüzde 26,70, 2028’de yüzde 22,20, 2029’da ise yüzde 20,00 düzeyinde gerçekleşmesi öngörüldü.

KAMU BORÇ STOKUNUN GSYİH’YE ORANI YÜZDE 72,67 OLARAK VERİLDİ
Planda 31 Aralık 2025 itibarıyla toplam kamu borç stokunun tahmini GSYİH’ye oranı yüzde 72,67, toplam iç borç stokunun tahmini GSYİH’ye oranı ise yüzde 19,18 olarak yer aldı. Metinde, plan dönemi boyunca yürürlüğe giren ve yürürlüğe konulması öngörülen mevzuat düzenlemeleriyle ekonominin daha etkin, verimli, denetlenebilir ve kontrol edilebilir bir yapıya kavuşturulmasının hedeflendiği belirtildi.

Plan, 2027 mali yılından 2029 mali yılı sonuna kadar bütçe açığının kademeli olarak azaltılmasını hedefledi. Bu hedefin merkezine ise vergi tabanının genişletilmesi, dijital mali yönetim altyapısının güçlendirilmesi, kayıt dışı ekonominin azaltılması, kamu harcamalarında fayda-maliyet analizi ve Kıb-Tek tarifelerinde olası fiyat ayarlaması yerleştirildi.