Bugün Kıbrıs

Erhürman’ın iade gerekçesinde dikkat çeken detay: “Haber değeri taşıyan olayın haber yapılması suç olamaz”

Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman’ın Ceza Muhakemeleri Usulü (Değişiklik) Yasası’nı Meclis’e iade ederken yazdığı gerekçeli metinde, özellikle basın özgürlüğü, suç tanımındaki belirsizlik ve “masumiyet karinesi” kavramının yanlış kullanıldığı yönündeki değerlendirmeler öne çıktı. Gerekçede, mevcut düzenlemenin gazetecilerin kamu yararı taşıyan haberleri yapmasını engelleyebileceği uyarısı yer aldı.

Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman’ın Ceza Muhakemeleri Usulü (Değişiklik) Yasası’nı Meclis’e iade ederken kaleme aldığı gerekçeli kararında, ayrıntılı hukuki değerlendirmeler dikkat çekti.

Erhürman, özellikle yasaya eklenmek istenen 23B maddesindeki ifadelerin muğlak olduğunu belirterek, “teşhir etmek”, “yaymak”, “göstermek” ve “kamuya açık şekilde paylaşmak” gibi kavramların hangi davranışları suç kapsamına sokacağının açık olmadığını vurguladı. Cumhurbaşkanı, bu durumun “suçta yasallık” ilkesi açısından ciddi sorun yaratabileceğini kaydetti.

“İSİM VERMEK Mİ, YORUM YAPMAK MI SUÇ?”
Gerekçede, düzenlemenin yalnızca bir kişinin isminin geçirilmesini mi yoksa medya yorumlarını da mı suç kapsamına aldığının net olmadığı belirtildi. Erhürman, bu haliyle yasanın özellikle medya yorumları bakımından ciddi teknik sakıncalar içerdiğini ifade etti.

Cumhurbaşkanı ayrıca, internet gazeteciliği ve sosyal medya paylaşımlarına getirilen hapis cezalarının da ifade özgürlüğü bakımından tartışmalı olduğunu vurguladı.

“HABER DEĞERİ TAŞIYAN OLAYIN HABER YAPILMASI SUÇ SAYILAMAZ”
Erhürman’ın gerekçesinde en dikkat çeken bölümlerden biri ise gazetecilik faaliyetlerine ilişkin değerlendirmeler oldu.

Cumhurbaşkanı, bir kişinin suç isnadıyla gözaltına alınmasının, hakkında dava açılmasının veya yargılanmasının zaten haber değeri taşıyan olaylar olduğunu belirterek, bunların haber yapılmasının cezalandırılmasının basın özgürlüğüyle bağdaşmayacağını ifade etti. Gerekçede şu değerlendirme yer aldı:

“Haber değeri taşıyan konularda haber yapılması ve bu durumun çift yönlü bir hak olan bilgi alma gazetecinin, diğer yandan haber alma hakkı olan yurttaşın hakkı bakımından korunması gerektiği unutulmamalıdır.”

Erhürman, gazetecilik meslek etiğinin ihlali halinde devreye öncelikle etik mekanizmaların girmesi gerektiğini de belirtti. Basın özgürlüğünün ceza tehdidi altında tutulmasının demokratik toplum düzeni açısından sakıncalı sonuçlar doğurabileceğini kaydetti.

“MASUMİYET KARİNESİ” TANIMINA İTİRAZ
Cumhurbaşkanı, yasa maddesinin “Masumiyet Karinesinin İhlali” başlığını taşımasının da hukuki olarak sorunlu olduğunu ifade etti.

Gerekçede, masumiyet karinesinin esas olarak devletin bireyi peşinen suçlu ilan etmemesi anlamına geldiği, düzenlemenin ise medya faaliyetlerini hedef aldığı belirtildi. Erhürman, bu nedenle madde başlığı ile içeriği arasında normatif uyumsuzluk bulunduğunu kaydetti.

“MEVCUT YASALARDA ZATEN KORUMA VAR”
Erhürman ayrıca, kişilik hakları, özel hayatın gizliliği ve adil yargılanma hakkına ilişkin mevcut mevzuatta zaten yeterli koruma mekanizmalarının bulunduğunu belirtti.

Yayın yasağı, gizlilik kararı, mağdur ve çocuk kimliklerinin korunması gibi uygulamaların hâlihazırda kullanılabildiğini ifade eden Cumhurbaşkanı, yeni düzenlemenin cezai müdahaleyi genişlettiğini ancak sınırlarının net çizilmediğini vurguladı.