Bugün Kıbrıs

Özbilgehan: “İş cinayetleri denetimsizlik ve ihmal nedeniyle yarım kalan hayatlardır”

Gençlik Federasyonu Genel Başkanı Mustafa Özbilgehan, Kumyalı’da silo çökmesi sonucu Lokman Hacıhasanoğlu’nun yaşamını yitirmesinin, iş sağlığı ve güvenliğindeki yapısal sorunları bir kez daha ortaya koyduğunu belirterek, benzer tesislerin gecikmeksizin denetlenmesini istedi. Özbilgehan, “Hiçbir emekçi, ekmeğini kazanmak için çıktığı işten evine dönememe riskiyle karşı karşıya kalmamalıdır” dedi.

Gençlik Federasyonu Genel Başkanı Mustafa Özbilgehan, Kumyalı’da bir arpa depolama silosunun çökmesi sonucu bir emekçinin yaşamını yitirmesinin, ülkede giderek ağırlaşan iş sağlığı ve güvenliği sorununu bir kez daha acı biçimde gözler önüne serdiğini belirtti.

Ölümlü iş kazalarının art arda yaşandığını kaydeden Özbilgehan, çalışma hayatındaki denetim ve güvenlik eksikliklerinin münferit olaylar üzerinden değil, bütünlüklü ve yapısal bir sorun olarak ele alınmasının zorunlu olduğunu ifade etti.

GENÇLİK KONGRELERİNDEKİ KARARLARI HATIRLATTI
Kıbrıs Türk gençliğinin geçmiş Gençlik Kongrelerinde aldığı kararların, söz konusu sorunların uzun süredir bilindiğini ortaya koyduğunu belirten Özbilgehan, 2023 yılında gerçekleştirilen III. Kıbrıs Türk Gençlik Kongresi Sağlık Komitesinin, Kıbrıs’ın kuzeyindeki iş sağlığı ve güvenliği koşullarının yeterli olmadığına oy birliğiyle karar verdiğini hatırlattı.

Aynı komitenin, çalışanlara ve işverenlere yönelik zorunlu iş sağlığı ve güvenliği eğitimlerinin gerçekleştirilmesi gerektiğini yine oy birliğiyle kabul ettiğini aktaran Özbilgehan, devletin bu alana daha fazla bütçe ayırması yönündeki kararın ise yüzde 95 oranında oy çokluğuyla alındığını kaydetti.

Sağlık Komitesinin, 14 Temmuz 2008 tarihinden beri yürürlükte bulunan iş sağlığı ve güvenliği mevzuatının gereği gibi uygulanmadığına ve etkin şekilde denetlenmediğine de oy birliğiyle karar verdiğini belirten Özbilgehan, komitenin devletin iş kazaları konusunda yeterli duyarlılığı göstermediğini tespit ettiğini söyledi. Toplumun iş kazaları, meslek hastalıkları ve ihmal kavramları konusunda yeterli bilgiye sahip olmadığı yönünde de oy birliğiyle karar alındığını aktardı.

“MEVCUT DENETİMLER YETERSİZ KALDI”
Özbilgehan, IV. Kıbrıs Türk Gençlik Kongresi İnsan Hakları Komitesinin de “Modern Kölelik, İnsan Ticareti ve Çalışma Koşulları” başlığı altında, işçilerin mevcut çalışma şartlarının işçi sağlığı ve güvenliğine ilişkin sorumlulukları ihlal ettiğine oy birliğiyle karar verdiğini kaydetti.

Komite değerlendirmelerinde işçilerin hak arama süreçlerinde zorluklarla karşılaştığı ve mevcut denetimlerin yetersiz kaldığı sonucuna varıldığını belirten Özbilgehan, denetleyici müfettişlerin sayısının artırılması ile etkin denetim mekanizmalarının kurulması gerektiğinin altını çizdi.

Farklı yıllarda ve farklı Gençlik Kongrelerinde alınan kararların, iş sağlığı ve güvenliği alanındaki eksikliklerin süreklilik gösteren yapısal bir sorun olduğunu ortaya koyduğunu ifade eden Özbilgehan, Kumyalı’da yaşanan ölümün yalnızca münferit veya kaçınılmaz bir “iş kazası” olarak değerlendirilmemesi gerektiğini belirtti.

SİLONUN BAKIM VE PERİYODİK KONTROLLERİ ARAŞTIRILMALI
Olayın bütün yönleriyle etkili ve şeffaf biçimde araştırılması çağrısında bulunan Özbilgehan; silonun teknik güvenliğinin, bakım ve periyodik kontrollerinin, risk değerlendirmelerinin, çalışanlara verilen eğitimlerin ve işveren yükümlülüklerinin incelenmesini istedi. Özbilgehan, yetkili kamu kurumlarının denetim görevlerini gereği gibi yerine getirip getirmediğinin de açıklığa kavuşturulması gerektiğini belirterek, ihmal veya kusuru tespit edilen kişi ve kurumlar hakkında gerekli idari, hukuki ve cezai süreçlerin işletilmesi çağrısı yaptı.

Yalnızca soruşturmanın sonucunu beklemekle yetinilmemesi gerektiğini vurgulayan Özbilgehan, ülkedeki benzer silo, depo, fabrika ve üretim tesislerinin gecikmeksizin kapsamlı denetimden geçirilmesini istedi.

Denetim sonuçlarının kamuoyuyla paylaşılması ve iş kazalarına ilişkin düzenli, şeffaf istatistiklerin yayımlanması gerektiğini kaydeden Özbilgehan; müfettiş sayısının ve denetim kapasitesinin artırılmasını, çalışanlar ile işverenlere yönelik zorunlu eğitimlerin etkili biçimde uygulanmasını ve yükümlülüklerini ihlal edenlere karşı caydırıcı yaptırımların hayata geçirilmesini talep etti.

“İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ MALİYET HESABINA FEDA EDİLEMEZ”
Özbilgehan, açıklamasını şu sözlerle tamamladı:

“İş cinayetleri yalnızca istatistiksel veriler değil; denetimsizlik, ihmal ve önlenebilir riskler nedeniyle yarım kalan insan hayatlarıdır. Hiçbir emekçi, ekmeğini kazanmak için çıktığı işten evine dönememe riskiyle karşı karşıya kalmamalıdır. İş sağlığı ve güvenliği, maliyet hesabına veya ihmale feda edilemeyecek temel bir haktır.

Yaşamını yitiren emekçiyi saygıyla anıyor; ailesinin, yakınlarının ve çalışma arkadaşlarının acısını paylaşıyorum. Benzer acıların bir daha yaşanmaması ve bütün emekçilerin güvenli, sağlıklı ve insan onuruna yaraşır koşullarda çalışabilmesi için yetkili kurumları, Gençlik Kongrelerimizde alınan kararlar doğrultusunda somut, önleyici ve caydırıcı adımları gecikmeksizin atmaya davet ediyorum.”