Bugün Kıbrıs

Kayıp Şahıslar için kazılar Kıbrıs genelinde yoğunlaştı

Kıbrıs genelinde kazılar hızlandı; toplu mezarlar ve yeni bulgular için umut sürüyor. Kayıp Şahıslar Komitesi’nin farklı bölgelerde yürüttüğü kazılarda yeni kemik buluntuları ortaya çıkarılırken, 1.619 kayıptan 760’ına hala ulaşılamadı. Yetkililer, “son kişiye ulaşana kadar çalışmalar sürecek” mesajı verdi.

Bugün Kıbrıs

Kıbrıs’ta kayıp şahısların bulunmasına yönelik kazı çalışmaları farklı bölgelerde eş zamanlı olarak sürdürülüyor. Kayıp Şahıslar Komitesi (CMP), Kato Deryneia’daki Ayios Memnonas bölgesinde kadın ve çocukların da aralarında bulunduğu 12 kişiye ait kalıntıları arıyor.

Cyprus Mail’in haberine göre Kıbrıslı Rum üye Leonidas Pantelides, Karava bölgesinde de kazıların devam ettiğini, eski bir Türk donanması çıkarma noktasına yakın bir kuyuda kemik parçaları bulunduğunu açıkladı. “Üzerlerinde askeri kıyafet bulunan kemikler bulundu ve bunların kayıp kişilere ait olabileceği düşünülüyor” dedi.

Kazı çalışmaları ayrıca Ampelikou, Lapithos, Morphou Körfezi’ndeki Syrianochori, Karpaz’daki Yalatia ve Strovolos bölgelerinde de devam ediyor. Pantelides, çalışmaların artan zorluklara rağmen sürdüğünü belirterek, “En kolay vakalar ilk yıllarda çözüldü ancak hâlâ bilinen toplu mezarlara ulaşmak için bir fırsat penceresi olduğuna inanıyoruz” ifadelerini kullandı.

Cumhurbaşkanlığı İnsani Konular Komiseri Marios Hartsiotis ise hükümetin ilgili kurumlar ve bilimsel kuruluşlarla koordinasyon içinde çalışmalarını sürdüreceğini söyledi. Hartsiotis, Makedonitissa’daki mezarlıkta bulunan ve daha önce uygulanan kimyasal işlemler nedeniyle kimliklendirilmesi zorlaşan kalıntılar için ileri genetik analiz yapılacağını açıkladı. Bu kapsamda, “massive parallel sequencing” yöntemiyle gerçekleştirilecek çalışmalar için 1 milyon euroluk bütçe ayrıldı. Programın Mayıs ayında başlaması bekleniyor.

Resmi verilere göre, 1.619 kayıp kişiden 859’u kimliklendirilirken, 760 kişi hâlâ kayıp durumda. Hartsiotis, “Önümüzde uzun bir yol var ve asla rehavete kapılamayız” dedi.

Kayıp yakınları örgütleri ise Avrupa Konseyi’nin son kararına dikkat çekerek, Türkiye’nin kayıp şahıslarla ilgili soruşturmalarda iş birliği yapma yükümlülüğünün yeniden teyit edildiğini belirtti. Kararda, kazı alanlarına erişimdeki kısıtlamaların kaldırılması ve ailelere 30 milyon euro manevi tazminat ödenmesi çağrısı da yer aldı.

Pantelides, geçen yıl 126 kazı yapıldığını, 2006’dan bu yana toplam kazı sayısının yaklaşık 1.800’e ulaştığını söyledi. CMP laboratuvarında hâlen yaklaşık 100 kalıntının incelendiğini ve bu yıl 30-35 kimliklendirme yapılmasının beklendiğini ifade etti.

Ayrıca daha önce kayıp listesinde yer almayan 217 kişinin kimliğinin tespit edilerek gömü yerlerinin netleştirildiği bildirildi.

Pantelides, bazı bölgelerde erişim sorunlarının sürdüğünü belirterek, “Yılda 10 bölge için izin veriliyor ancak bu yıl da yine gecikmeler yaşandı” dedi. Deryneia’daki kazıların da bu nedenle ancak yakın zamanda başlayabildiğini aktardı.

Hartsiotis, tüm kayıpların akıbetinin aydınlatılması için çalışmaların süreceğini vurgulayarak, “Hedefimiz son kayıp kişiye ulaşana kadar her izi takip etmek” dedi.

Kayıp Şahıslar Komitesi 1981’de kurulmuş, ancak siyasi çıkmazlar nedeniyle sistematik kazı çalışmalarına ancak 2006 yılında başlanabilmişti. Program, 1960’lı yıllardaki toplumlararası çatışmalar ve 1974’teki olaylara ilişkin kayıp vakalarını kapsıyor.