Bugün Kıbrıs

GSI için yeni uyarı: Derinlik, maliyet ve güzergah belirsiz

Kıbrıs ile Yunanistan arasında elektrik bağlantısı kurulmasını öngören Great Sea Interconnector projesinin Fransız yatırım şirketi Meridiam’ın katılımıyla yeniden hareketlenmesinin ardından, projenin teknik ve mali uygulanabilirliğine ilişkin yeni uyarılar geldi.

Bugün Kıbrıs

Güneydeki Lefkoşa Üniversitesi enerji uzmanı Constantinos Hadjistassou, Great Sea Interconnector projesinin teknik uygulanabilirliği, kesin güzergahı, nihai maliyeti ve olası ek masrafların kim tarafından karşılanacağı konusunda hala yanıtlanmamış sorular bulunduğunu söyledi.

Cyprus Mail’e konuşan Lefkoşa Üniversitesi öğretim üyesi ve enerji araştırmacısı Constantinos Hadjistassou, “Projeye karşı değilim; mantıklı olmasını ve soruların yanıtlanmasını istiyorum” dedi.

3 BİN METRE DERİNLİKTE KABLO DÖŞENECEK
Girit ile Kıbrıs arasındaki bazı bölgelerde deniz derinliğinin 3 bin metreye ulaştığını belirten Hadjistassou, dünyada bu derinlikte denizaltı kablosu döşeyebilecek yalnızca birkaç gemi bulunduğuna dikkat çekti.

Sektörde yaygın uygulamanın yaklaşık 2 bin 100 metre derinlikle sınırlı olduğunu kaydeden Hadjistassou, proje için kullanılacak geminin özel olarak uyarlanmasının gerekebileceğini söyledi.

Deniz tabanındaki çukurlar, su altı volkanları ve tortu akıntıları gibi jeolojik tehlikelerin de henüz tam olarak belirlenmediğini ifade eden uzman, kablonun gömülmeyip deniz tabanına bırakılacak olmasının güzergâh ve güvenlik sorunlarını büyütebileceğini belirtti.

Güzergâhın uzaması halinde daha fazla kabloya ihtiyaç duyulacağı ve bunun maliyeti artıracağı vurgulandı.

NİHAİ MALİYET BİLİNMİYOR
Hadjistassou, projenin kesin maliyetinin ve olası bütçe aşımlarının kim tarafından karşılanacağının belirsizliğini koruduğunu söyledi.

Avrupa Yatırım Bankasının hazırlayacağı yeni fizibilite çalışmasının beklendiğine işaret eden uzman, projenin Kıbrıslı tüketicilere sağlayacağı faydayı inceleyen önceki çalışmanın ise “gerçekçi olmayan varsayımlara” dayandığını savundu.

GÜNEŞ ENERJİSİYLE REKABET ETMEYECEK
Bağlantı üzerinden Kıbrıs’a çoğunlukla gece saatlerinde elektrik aktarılacağını belirten Hadjistassou, ithal edilecek enerjinin adadaki güneş enerjisi üretimiyle değil, batarya depolama sistemleri ve geleneksel elektrik üretimiyle rekabet edeceğini söyledi.

Yunanistan’ın rüzgâr enerjisi kapasitesinin kendi ihtiyacını karşılamakta dahi yetersiz kalabileceğini belirten uzman, Kıbrıs’a ihraç edilecek elektriğin kaynağına ilişkin de soru işaretleri bulunduğunu kaydetti.

AB FONU İÇİN TAM İLERLEME TALİMATI BEKLENİYOR
Avrupa Komisyonu projeye 657 milyon euro destek taahhüt etti. Ancak Hadjistassou’ya göre bugüne kadar deniz tabanı haritalama çalışmaları için yaklaşık 15 milyon euro kullanıldı.

Proje için henüz tam ilerleme talimatı verilmedi. AB fonlarının, bu kararın ardından çalışmaların ilerlemesine bağlı olarak aşamalı biçimde aktarılması bekleniyor.

Cyprus Mail ayrıca, Kıbrıs Cumhuriyeti’nin ödeme yapmak için Yunanistan’ın deniz tabanı araştırmalarına imkân sağlayacak yeni bir NAVTEX yayımlamasını beklediğini aktardı.