Brüksel Kıbrıs’ı masaya koydu, Ankara bağlantıyı reddetti
Türkiye Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Avrupa Komisyonu Başkan Yardımcısı Raffaele Fitto ile görüşmesinde Gümrük Birliği'nin güncellenmesinin Kıbrıs sorununa bağlanmasına karşı çıktı. Bir gün önce iki devletli çözüm politikasını yineleyen Ankara, Avrupa Birliği ile ekonomik ilişkilerin Kıbrıs müzakerelerinden bağımsız ilerlemesini istiyor.
Türkiye Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, 20 Kasım’da Ankara’da görüştüğü Avrupa Komisyonu Başkan Yardımcısı ve Kıbrıs Özel Temsilcisi Raffaele Fitto’ya, Gümrük Birliği’nin güncellenmesinin Kıbrıs sorunuyla ilişkilendirilmemesi gerektiğini söyledi. Fidan, Türkiye ile Avrupa Birliği ilişkilerinin geleceğinin Kıbrıs Cumhuriyeti tarafından belirlenmesine izin verilmesini de yanlış bir strateji olarak değerlendirdi.
Görüşme, Kıbrıs müzakerelerinin yeniden başlatılması için diplomatik temasların yoğunlaştığı bir dönemde gerçekleşti. Avrupa Birliği, Kıbrıs sorununda ilerlemeyi Türkiye ile ekonomik ilişkilerin geliştirilmesine katkı sağlayabilecek bir unsur olarak değerlendirirken Ankara, iki konunun birbirinden ayrı ele alınmasını istiyor.
ANKARA’DAN AÇIK İTİRAZ
Anadolu Ajansı’nın Türk Dışişleri kaynaklarına dayandırdığı bilgilere göre Fidan, Fitto ile görüşmesinde Gümrük Birliği’nin güncellenmesinin Türkiye ve AB’nin ortak ekonomik çıkarlarına hizmet edeceğini vurguladı.
Ancak Türkiye, bu sürecin Kıbrıs sorunundaki gelişmelere bağlanmasını kabul etmiyor.
Fidan’ın mesajı, Ankara’nın Avrupa Birliği ile ekonomik yakınlaşma isteğini sürdürürken Kıbrıs politikasında taviz vermeye hazır olmadığına işaret ediyor.
BİR GÜN ÖNCE İKİ DEVLETLİ ÇÖZÜM VURGUSU
Fidan, Ankara’daki görüşmeden bir gün önce, 19 Kasım’da TBMM’de yaptığı konuşmada Kıbrıs’ta iki ayrı halk, iki ayrı cumhuriyet ve iki ayrı devlet bulunduğunu savunmuştu.
Türkiye’nin iki devletli çözüm politikasını yineleyen bu açıklama, Avrupa Birliği ile yürütülen diplomatik temasların hemen öncesinde geldi.
Böylece Ankara, iki gün içinde Kıbrıs konusunda birbirini tamamlayan iki mesaj verdi: Adada iki devletli çözüm politikasından vazgeçilmeyecek ve Türkiye’nin AB ile ekonomik ilişkilerinin ilerlemesi Kıbrıs sorununda atılacak adımlara bağlı olmayacak.
BRÜKSEL KIBRIS’TA İLERLEME BEKLİYOR
Avrupa Komisyonu ise Kıbrıs sorununa farklı yaklaşıyor.
Fitto’nun Ankara temasları kapsamında Avrupa Birliği, Birleşmiş Milletler çerçevesinde kapsamlı çözüme ulaşılmasının önemini yeniden gündeme getirdi.
Brüksel’e göre Kıbrıs müzakerelerinde ilerleme sağlanması, Türkiye ile Avrupa Birliği arasındaki ilişkilerin geliştirilmesi için daha olumlu bir siyasi ortam yaratabilir.
Ankara ziyareti öncesinde güney basınında yayımlanan haberlerde, müzakerelerin yeniden başlaması karşılığında Gümrük Birliği’nin güncellenmesine yönelik görüşmelerin başlatılmasının gündeme gelebileceği belirtilmişti.
Ancak Fitto-Fidan görüşmesi sonrasında böyle bir teklifin resmen sunulduğu veya taraflar arasında anlaşmaya varıldığı açıklanmadı.
MASADA GÜMRÜK BİRLİĞİ VE ‘MADE IN EU’ VAR
Türkiye’nin Avrupa Birliği ile ekonomik ilişkilerinde iki önemli başlık öne çıkıyor.
Bunlardan ilki, uzun süredir gündemde olan Gümrük Birliği’nin güncellenmesi. Ankara, mevcut anlaşmanın kapsamının genişletilmesini ve ticari ilişkilerdeki engellerin kaldırılmasını istiyor.
İkinci başlık ise Avrupa Birliği’nin geliştirdiği Made in EU yaklaşımı. Avrupa sanayisini korumaya ve AB içinde üretilen ürünlere öncelik vermeye yönelik düzenlemelerde Türkiye’nin dışarıda bırakılması, Ankara açısından ekonomik bir risk oluşturuyor.
Türkiye, Avrupa üretim ve tedarik zincirleriyle bütünleşmiş ekonomisinin bu düzenlemelerde dikkate alınmasını talep ediyor.
Kıbrıs Cumhuriyeti yönetimi ise Türkiye’nin AB ile ilişkilerindeki bu ekonomik beklentilerini, Kıbrıs müzakerelerinin yeniden başlamasını teşvik edebilecek diplomatik araçlar arasında değerlendiriyor.
HRİSTODULİDİS: AB’NİN ELİNDE ARAÇLAR VAR
Kıbrıs Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Nikos Hristodulidis de 20 Kasım’da yaptığı açıklamada Avrupa Birliği’nin Kıbrıs sorununda karşılıklı yarar sağlayacak bir sonuca ulaşılmasına yardımcı olabilecek araçlara sahip olduğunu söyledi.
Hristodulidis, Türkiye’nin Avrupa Birliği ile ilişkilerinde olumlu gelişmeler yaşanmasının, Kıbrıs müzakerelerinin üzerinde anlaşılmış çerçevede yeniden başlamasıyla bağlantılı olduğunu belirtti.
Kıbrıs Cumhuriyeti hükümeti daha önce de müzakerelerde ilerleme sağlanması halinde Türkiye ile Gümrük Birliği’nin güncellenmesine yönelik görüşmelere olumlu yaklaşabileceğini açıklamıştı.
GÖZLER 24 KASIM’DAKİ LİDERLER GÖRÜŞMESİNDE
Ankara ile Brüksel arasındaki görüş ayrılığı sürerken Kıbrıs’ta yeni bir diplomatik temas hazırlanıyor.
Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman ile Kıbrıs Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Nikos Hristodulidis, 24 Kasım Salı günü saat 15.00’te ara bölgede yeniden bir araya gelecek.
Görüşmede güven artırıcı önlemlerin, yeni geçiş noktalarının, müzakere yönteminin ve Kıbrıs sorununa ilişkin esas konuların ele alınması bekleniyor.
Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres’in de liderlerle yeni bir üçlü görüşme gerçekleştirmesi gündemde. Diplomatik temaslarda ilerleme sağlanması halinde garantör ülkelerin katılımıyla genişletilmiş bir toplantı düzenlenmesi ihtimali üzerinde duruluyor.
EKONOMİK TEŞVİKLER KIBRIS’TA SONUÇ GETİREBİLİR Mİ?
Ankara’daki Fitto-Fidan görüşmesi, Kıbrıs sorununda yalnızca çözüm modeline ilişkin değil, diplomatik teşviklerin nasıl kullanılacağı konusunda da önemli bir ayrışma bulunduğunu ortaya koydu.
Avrupa Birliği, Türkiye ile ekonomik ilişkilerin geliştirilmesini Kıbrıs müzakerelerinde ilerleme sağlanmasını teşvik edebilecek bir fırsat olarak görüyor.
Ankara ise hem iki devletli çözüm politikasını sürdürüyor hem de ekonomik ilişkilerin Kıbrıs sorunuyla bağlantılı koşullara tabi tutulmasına karşı çıkıyor.





















