Bugün Kıbrıs

Birleşik Kıbrıs – İki Toplumlu Barış İnisiyatifi, 28 Ocak’ta iki lider ile BM Genel Sekreteri’nin kişisel temsilcisi Angela Holguin’in katılımıyla yapılması planlanan üçlü görüşme öncesinde yaptığı yazılı açıklamada, barış ve bölgesel istikrarın temel direği olacak, yeniden birleşmiş ve askerden arındırılmış bir Ada hedefiyle müzakere sürecinin acilen yeniden başlatılması çağrısında bulundu.

BÖLGEDE SAVAŞ DAVULLARI, KIBRIS İÇİN ACİL ÇÖZÜM İHTİYACI
Açıklamada, bölgede “savaş davullarının giderek daha yüksek sesle çaldığı” ifade edilerek, bu gelişmelerin Kıbrıs sorununun üzerinde uzlaşıya varılmış bir çözümüne yönelik müzakere sürecinin derhal yeniden başlatılmasını zorunlu kıldığı kaydedildi. İnisiyatif, bu sürecin gecikmesinin yalnızca Ada için değil, bölgesel barış ve istikrar açısından da ciddi riskler barındırdığını vurguladı.

5+1 KONFERANSI VE İKİ LİDER GÖRÜŞMESİNDEN SONRA İLERLEME YOK
Geçtiğimiz Temmuz ayında yapılan Kıbrıs konulu 5+1 gayri resmi konferansın ve Aralık ayında iki lider arasında gerçekleşen, “esaslı müzakerelere hazırlık amacıyla güven artırıcı önlemler ve siyasi iklimin iyileştirilmesine odaklanan” toplantının ardından ilerlemenin yok denecek kadar az olduğu belirtildi. Açıklamada, sürecin “giderek askerileştirilen bir süreçle zehirlendiği” vurgulandı.

Orta Doğu’da tırmanan gerilimin Kıbrıs’ı çatışmaların dışında tutmayı zorunlu kıldığı belirtilerek, “Kıbrıs sorununun üzerinde uzlaşılmış bir çözümü, Yunanistan ile Türkiye arasındaki ilişkilerin iyileşmesine yol açacak; askerden arındırılmış bir Kıbrıs ise bölgedeki tüm ülkeler arasında iş birliğinin temelini oluşturarak barış ve istikrara katkı sağlayacaktır” denildi.

HOLGUIN ZİYARETİ VE 28 OCAK TOPLANTISI ÖNCESİ ÇAĞRI
Açıklamada, “BM Genel Sekreteri’nin kişisel temsilcisi Sayın Angela Holguin’in iki liderle görüşmek üzere Kıbrıs’ı ziyaret ettiği ve 28 Ocak’ta iki lider arasında yeni bir ortak toplantı planlandığı” hatırlatıldı ve bu görüşmenin kritik bir fırsat olduğu vurgulandı.

İKİ LİDERE YEDİ MADDELİK ÇAĞRI
İnisiyatif, iki lidere yönelik çağrısını şu maddelerle sıraladı:

• “Crans Montana’da kalınan noktadan sürecin yeniden başlatılmasına hazır olduklarını beyan ettikleri doğrultuda, BM Genel Sekreteri tarafından önerilen yöntem çerçevesinde, 6 maddelik Guterres Çerçevesi’ne ilişkin anlayışlarını açıkça ortaya koymaları.”
• “Crans Montana’ya kadar ve Crans Montana dâhil olmak üzere varılan uzlaşıları koruma konusundaki bağlılıklarını ve ‘son kilometreyi’ tamamlama konusundaki kararlılıklarını ilan etmeleri.”
• “Tüm yeni geçiş noktalarına ilişkin tüm sorunlar çözülmese dahi, derhal yeni geçiş noktalarının açılmasına yönelik adımlar atmaları.”
• “Mevcut geçiş noktalarındaki bürokratik işlemleri acilen azaltmaları.”
• “Ayia Marina Maronit köyü, iki toplumlu PV (güneş enerjisi) parkı, mezarlıkların rehabilitasyonu, çevre, Mia Milia/Haspolat Arıtılmış Suyu’nun kullanımı, Hellim/Halloumi peyniri ve diğer başlıklar dâhil olmak üzere geçmişte üzerinde uzlaşılan Güven Artırıcı Önlemlerin uygulanması.”
• “Karma evliliklerden doğan çocuklara vatandaşlık verilerek, bu çocuklara yönelik insan hakları ihlallerine derhal son verilmesi.”
• “Yeniden birleşmeye yönelik samimi bir irade ortaya koyarak, Kıbrıs’ın AB Dönem Başkanlığı süreçlerine Kıbrıslı Türklerin katılımına olanak sağlanması.”

“BARIŞ VE REFAHA GİDEN TEK YOL”
Açıklamada, “İlgili BM kararlarında öngörüldüğü üzere siyasi eşitliğe dayalı iki toplumlu, iki bölgeli federasyon temelinde yeniden birleşmiş bir Kıbrıs, her iki toplumun hâlihazırda karşı karşıya olduğu ağır ekonomik ve sosyal sorunların çözümü için barış ve refaha giden tek yoldur” denildi.

Son olarak, “Kıbrıslı Rumlar ve Kıbrıslı Türklerin Kıbrıs’ın yeniden birleşmesi yönünde ilerleme iradesi açıkça ortadadır. Liderlerin bu beklentilere cevap vermesi gerekmektedir” ifadeleriyle çağrı yinelendi.