Bugün Kıbrıs

Meclis Genel Kurulu’nda CTP Lefke Milletvekili Salahi Şahiner’in narenciye sektörüne ilişkin eleştirilerinin ardından söz alan Tarım ve Doğal Kaynaklar Bakanı Hüseyin Çavuş, konuşmasına Şahiner’in değerlendirmelerini “yapıcı” olarak niteleyerek başladı. Çavuş, verilen sözlerin arkasında olduklarını, ancak fiyat ve teşviklerin üretici lehine en doğru noktada açıklanması için bekleme kararı alındığını söyledi.

“TEŞVİK LÜTUF DEĞİL, AMA DOĞRU YERE GİTMELİ”
Geçen hafta fiyat ve teşviklerin açıklanmasının planlandığını belirten Çavuş, sahada ürün almaya gelenlerin fiyatı değil yalnızca teşviki sormasının, sürecin yeniden değerlendirilmesini zorunlu kıldığını ifade etti. “Elbette bu bir lütuf değildir, biz bunu hiçbir zaman böyle kullanmadık” diyen Çavuş, teşviğin katma değeri artıracak şekilde işlemesi gerektiğini vurguladı.

Çavuş, Cypfruvex üzerinden yürütülen çalışmalar kapsamında, birliklerle yapılan görüşmeler sonucunda hem fiyatın hem de teşviklerin çarşamba ya da perşembe günü açıklanmasının hedeflendiğini kaydetti. Açıklanacak fiyatın bir taban oluşturacağını ve piyasa fiyatlarını yukarı doğru etkilemesinin amaçlandığını söyledi.

“BU YIL TEK DEĞİL, İKİ ARAÇ VAR”
Geçmiş yıllarda Cypfruvex’in elindeki tek aracın sıkma olduğunu belirten Çavuş, bu yıl tabloyun farklı olduğunu ifade etti. “Bu yıl iki aracımız var ve aynı zamanda soğuk hava depomuz var” diyen Çavuş, paketleme ve sıkma seçeneklerinin birlikte değerlendirilerek daha güçlü bir fiyat oluşumunun hedeflendiğini belirtti.

Açıklanacak fiyatın yukarı yönlü bir etki yaratmasının özellikle gözetildiğini kaydeden Çavuş, bunun bilinçli bir strateji olduğunu ve gerek görülmesi halinde muhalefet milletvekilleriyle de paylaşılabileceğini söyledi.

“GİZLİ SAKLI BİR ŞEY YOK”
Son bir hafta içinde üreticiler ve birlik temsilcileriyle birden fazla görüşme yaptığını aktaran Çavuş, tüm rakamların kendileriyle açık biçimde paylaşıldığını söyledi. “Gizli saklı bir şey yok” diyen Çavuş, amaçlarının rakamları üretici lehine yukarı doğru tırmanan bir noktada açıklamak olduğunu ifade etti.

İhracat teşvik primlerinin yalnızca teşvik üzerinden hesaplanmasının üretici aleyhine sonuçlar doğurabileceğini belirten Çavuş, bu nedenle fiyat–teşvik dengesinin birlikte kurgulandığını kaydetti. Cypfruvex’in görevinin yalnızca ürün almak olmadığını, aynı zamanda fiyat oluşumunu yukarı çekecek bir tonajla piyasaya müdahil olmak olduğunu vurguladı.

“GEÇEN YIL ÖDEMELER GÜNÜNDE YAPILDI”
Şahiner’in geçen yıla ilişkin eleştirilerine de yanıt veren Çavuş, ihracat teşvik primleri ve diğer ödemelerin gecikmediğini söyledi. “Biz ödemelerimizin tamamını gününde yaptık ve bitirdik” diyen Çavuş, ürün bedellerinin ve doğrudan gelir desteklerinin de zamanında ödendiğini ifade etti.

Geçen yılın ve bu yılın koşullarının aynı olmadığını belirten Çavuş, bu yılki konjonktürün doğru değerlendirilmesi gerektiğini söyledi. Fiyatların erken ve yanlış bir noktadan açıklanması halinde piyasanın aşağı çekilebileceğini savunan Çavuş, bu riski almamak adına bekleme kararı alındığını kaydetti.

“SERTİFİKALI TOHUM VE NARENCİYE AYNI TORBADA DEĞİL”
Sertifikalı tohumlara ilişkin eleştirilerle ilgili olarak da konuşan Çavuş, söz konusu desteklerin 2025 bütçesi kapsamında yer aldığını, narenciyeye yönelik desteklerin ise 2026 bütçesiyle bağlantılı olduğunu söyledi. Narenciye desteklerinin de en kısa sürede açıklanmasının hem kendilerinin hem de muhalefetin ortak arzusu olduğunu belirten Çavuş, “Eğer vereceğimiz destek üreticiye yaramayacaksa, kamu kaynağını doğru kullanmamış oluruz” dedi.

“ÇARŞAMBA–PERŞEMBE HEDEFİMİZ”
Genel Kurul’daki karşılıklı soruların ardından Çavuş, Cypfruvex’in mandora ve valensiya fiyatları ile ihracat teşvik primlerinin çarşamba ya da perşembe günü açıklanmasının hedeflendiğini teyit etti. Gün içinde yapılacak görüşmelerin ardından sürecin hükümete aktarılacağını belirten Çavuş, “Üreticiden kopuk değil, üreticiyle birlikte hareket ediyoruz” dedi.

Bakan Çavuş, hızlı bir kesim sürecine girildiğinde Cypfruvex’in açıklayacağı fiyatların piyasayı yukarı doğru domine edeceğini ve bunun herkesin ortak hedefi olduğunu ifade ederek konuşmasını tamamladı.