Bugün Kıbrıs

Hürmüz pazarlığında İran’a büyük taviz: Körfez’e giren gemileri Tahran denetleyebilir

ABD-İran savaşını sona erdirmeye yönelik müzakerelerde ele alınan anlaşma taslağı, Körfez’e giren ticari gemilerin İran denetiminden geçmesini öngörüyor. Tahran’ın gemilerden yüklerinin değeri üzerinden ücret talep ettiği belirtilirken Washington’dan henüz resmi açıklama gelmedi.

İran ile Umman arasında Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması amacıyla yürütülen görüşmelerde, bölgesel güç dengelerini değiştirebilecek bir anlaşma taslağı ortaya çıktı.

Reuters’a konuşan üst düzey bir İranlı yetkili ile iki bölgesel kaynak, masadaki taslağın Körfez’e giren gemilerin İran karasularından geçmesini ve Tahran’ın gemi trafiği üzerinde kontrol sahibi olmasını öngördüğünü açıkladı.

ABD’NİN KIRMIZI ÇİZGİSİ
ABD yönetimi, dünyanın en önemli enerji güzergâhlarından biri olan Hürmüz Boğazı’nın İran kontrolüne bırakılmasını kabul etmeyeceğini daha önce defalarca açıklamıştı. Ancak İranlı yetkililer, görüşmelerde “temel uzlaşılara” varıldığını ve anlaşmanın sonuçlandırılmak üzere olduğunu savunuyor.

Boğaz, savaş öncesinde herhangi bir geçiş ücreti alınmadan uluslararası deniz trafiğine açıktı. Önerilen düzenlemenin kabul edilmesi, ABD ve İsrail’in şubatta başlattığı savaşın ardından bölgesel güç dengesinin İran lehine değişmesi anlamına gelecek.

TAHRAN YÜZDE 5–7 ARASINDA ÜCRET İSTİYOR
İran’ın, boğazdan geçen gemilerden taşıdıkları yükün değerinin yüzde 5–7’si oranında ücret istediği bildirildi. Umman’ın yaklaşık yüzde 3’lük bir ücret önerdiği, Washington’ın ise herhangi bir ödeme yapılmasına karşı çıktığı belirtildi.

Taslakta İran’ın Körfez’e giren gemileri denetlemesi öngörülürken çıkış yapan gemiler üzerindeki yetkisinin kapsamı henüz netleşmedi.

KÖRFEZ ÜLKELERİNE SALDIRI UYARISI
Tahran, ABD’nin yeniden saldırması halinde Körfez ülkelerindeki enerji tesisleri ile Amerikan varlıklarını hedef alacağını da bölge ülkelerine iletti. Suudi Arabistan, Katar ve Umman’ın Washington’a diplomasiye dönülmesi çağrısı yaptığı kaydedildi.

İran, savaşın başlamasından bu yana ülkede 3 bin 400’den fazla kişinin öldüğünü açıklarken ABD 18 askerinin yaşamını yitirdiğini bildirdi. ABD Başkanı Donald Trump ise anlaşmanın yakın olduğunu savunuyor. Bölgesel kaynaklar, önemli anlaşmazlıkların sürdüğü uyarısında bulunuyor.