Özerdağ: “Yargının hızlanması ve kapasitenin artırılması için Anayasa değişikliği elzem”
Yüksek Mahkeme Başkanı Bertan Özerdağ, 2025 yılında önceki yıldan devredenlerle birlikte yaklaşık 150 bin dava dosyalandığını, 83 bin dosyanın sonuçlandırıldığını ve 2026 yılına yaklaşık 75 bin dosyanın askıda devrettiğini açıkladı. Yargıda dijital dönüşüm ve fiziki altyapı çalışmalarının sürdüğünü belirten Özerdağ, Anayasa değişikliğinin yargısal işlemlerin hızlandırılması ve kapasitenin artırılması bakımından artık elzem hale geldiğini söyledi.
Özerdağ: “Yargının hızlanması ve kapasitenin artırılması için Anayasa değişikliği elzem”
Yüksek Mahkeme Başkanı Bertan Özerdağ, 2025 yılında önceki yıldan devredenlerle birlikte yaklaşık 150 bin dava dosyalandığını, 83 bin dosyanın sonuçlandırıldığını ve 2026 yılına yaklaşık 75 bin dosyanın askıda devrettiğini açıkladı. Yargıda dijital dönüşüm ve fiziki altyapı çalışmalarının sürdüğünü belirten Özerdağ, Anayasa değişikliğinin yargısal işlemlerin hızlandırılması ve kapasitenin artırılması bakımından artık elzem hale geldiğini söyledi.
Adli yılın sona ermesinin ardından Türk Ajansı Kıbrıs’a değerlendirmelerde bulunan Yüksek Mahkeme Başkanı Bertan Özerdağ, mahkemelerdeki dava yoğunluğu, yargının hızlandırılmasına yönelik yasal düzenlemeler, dijital dönüşüm, fiziki altyapı çalışmaları, yargıç ve personel ihtiyacı hakkında açıklamalarda bulundu.
Geride kalan adli yılda mahkemelerin yoğun şekilde çalıştığını, ceza ve hukuk davalarının sayısında artış yaşandığını belirten Özerdağ, dijital dönüşüm alanında elektronik dosyalama, elektronik arşiv, elektronik haciz ve tebligat sistemleri için somut adımlar atıldığını kaydetti.
Özerdağ, duruşmalardaki ses kayıtlarının otomatik biçimde yazıya dönüştürülmesi, video konferans yoluyla ifade alınması ve yapay zeka destekli karar ve mevzuat arama uygulamalarına ilişkin çalışmaların da sürdüğünü söyledi.
YAKLAŞIK 150 BİN DAVA DOSYALANDI, 83 BİNİ SONUÇLANDIRILDI
Özerdağ, 2025 yılında önceki yıldan devreden dosyalarla birlikte yaklaşık 150 bin dava dosyalandığını, bu davaların yaklaşık 83 bininin sonuçlandırıldığını açıkladı. Devreden dosyalarla birlikte 2026 yılında yaklaşık 75 bin dosyanın askıda bulunduğunu belirtti.
Adli tatil dönemindeki çalışma düzeni hakkında da bilgi veren Özerdağ, ceza davalarının adli tatil süresince de ele alındığını söyledi. Hukuk ve aile davaları ile istinaf, Yüksek İdare Mahkemesi ve Anayasa Mahkemesindeki davalarda ara başvuru ve ara emirlerinin görüşüldüğünü, davaların esasına ilişkin duruşmaların ise adli tatil döneminde yapılmadığını kaydetti.
“ANAYASA DEĞİŞİKLİĞİ ARTIK ÇOK ELZEM BİR DURUMDADIR”
Yargının geleceğine ilişkin hedeflerin önemli bir bölümünü Anayasa değişikliğinin oluşturduğunu belirten Özerdağ, değişiklikle Yüksek Mahkemedeki yargıç sayısının artırılmasının, idari davaların ilk derece olarak kaza mahkemelerinde görülmesinin, üç dereceli yargılama sistemine geçilmesinin ve idari davalarda tazminat düzenlemelerinin önünün açılmasının hedeflendiğini söyledi.
Hazırlanan tasarının Bakanlar Kurulu tarafından Meclise sevk edildiğini ve halen komitede görüşülmeyi beklediğini belirten Özerdağ, düzenlemenin yeni dönemde Meclisin gündemine gelmesini ve referandum yoluyla halkın onayına sunulmasını beklediklerini ifade etti.
Geçmişteki Anayasa değişikliği girişimlerinin halkın onayını alamadığını anımsatan Özerdağ, şunları söyledi:
“Anayasa değişikliği, yargının gelişebilmesi ve hızlanabilmesi için çok gerekli bir ihtiyaçtır. Geçmişe nazaran bu ihtiyacın daha da arttığı görülmektedir. Yargının geliştirilmesi, yargısal işlemlerin hızlandırılması ve kapasitenin artırılması açısından bu değişiklik artık çok elzem bir durumdadır.”
TÜM DAVALAR İÇİN ELEKTRONİK DOSYA OLUŞTURULDU
Reform çalışmalarının önemli başlıklarından birinin dijital dönüşüm olduğunu belirten Özerdağ, mahkemelerde açılabilecek tüm davaların elektronik ortamda dosyalanabilmesi için gerekli altyapının hazırlanarak hayata geçirildiğini söyledi.
Başvuru ve istidaların da aşamalı biçimde sisteme dahil edildiğini kaydeden Özerdağ, yargıdaki elektronik sistemin bütün işlemleri kapsayan bir yapıya dönüştürülmesi için çalışmaların sürdüğünü belirtti.
Özerdağ, 2025-2026 adli yılında elektronik arşiv ve elektronik dosya sistemine imkan sağlayan yasal düzenlemenin yapıldığını, 1 Ocak 2025’ten itibaren elektronik veya fiziki biçimde dosyalanan tüm davalar için sistemde elektronik dosya oluşturulduğunu söyledi.
Fiziki dosyalardaki bütün belgelerin taranarak elektronik dosyalara eklendiğini ifade eden Özerdağ, “Yeni dönemde yargı süreçlerini daha da hızlandırmayı hedefliyoruz” dedi.
SES KAYITLARI OTOMATİK OLARAK YAZIYA DÖNÜŞTÜRÜLECEK
Mahkeme salonlarında yapılan tüm beyanların ses kayıt cihazlarıyla kaydedildiğini belirten Özerdağ, kayıtların halen stenograflar tarafından dinlenerek yazıya aktarıldığını söyledi.
Bu işlemin otomatik ve daha pratik hale getirilmesi amacıyla Yüksek Mahkeme Bilgi İşlem Departmanı tarafından “speech-to-text” yazılımının geliştirildiğini açıklayan Özerdağ, yazılımın ve kurulum işlemlerinin tamamlandığını kaydetti.
Sistemin gelecek haftalarda test edilmeye başlanacağını belirten Özerdağ, dünyada az sayıda ülkenin mahkemelerinde kullanılan yazılımın yakın zamanda Kıbrıs’ın kuzeyindeki mahkemelerde hayata geçirileceğini söyledi. Bu kapsamda mahkeme salonlarındaki ses kayıt cihazlarının da yenilendiğini ifade etti.
“VERİ GÜVENLİĞİ KONUSUNDA CİDDİ ÖNLEMLERİMİZ VAR”
Dijital dönüşümle birlikte ortaya çıkabilecek veri güvenliği risklerine ilişkin de değerlendirmede bulunan Özerdağ, mahkemelerin veri sisteminin dışa kapalı olduğunu, lisanslı ürünlerin kullanıldığını ve olası saldırılara karşı düzenli güvenlik testlerinin yapıldığını söyledi.
Yüksek Mahkemenin 2025 yılında yürüttüğü çalışmaların ardından ISO 27001 Bilgi Güvenliği Yönetim Sistemi belgesini aldığını belirten Özerdağ, “Veri güvenliği konusunda ciddi önlemlerimiz var. Güvenilir bir sisteme sahibiz ve bu konuda rutin testlerimizi sürdürüyoruz” dedi.
YARGIÇLAR DOSYALARA KÜRSÜDEN ERİŞEBİLECEK
Stenografların hazırladığı duruşma notlarının doğrudan elektronik dava dosyasına aktarılmasını sağlayacak steno modülü üzerinde de çalışıldığını belirten Özerdağ, sistemin tamamlanmasıyla yargıçların kürsüden yargıç ekranına giriş yaparak dava dosyalarına bilgisayar üzerinden erişebilmesinin hedeflendiğini söyledi.
Avukatların da dosyalara cep telefonu veya tablet aracılığıyla erişebilmesinin amaçlandığını kaydeden Özerdağ, uzun vadede kağıt dosyaların azaltılması ve davaların elektronik dosyalar üzerinden ele alınması için hazırlıkların sürdüğünü belirtti.
ELEKTRONİK HACİZ DEVREYE ALINDI
Bankalar Birliği ile yürütülen proje kapsamında elektronik haciz sisteminin devreye alındığını açıklayan Özerdağ, bankalarla entegre çalışan sistemin mahkeme hükümlerinin icrasını kolaylaştıracağını ve işlemleri hızlandıracağını söyledi.
Elektronik tebligat sistemi için yazılım çalışmalarının sürdüğünü kaydeden Özerdağ, mahkeme evraklarının ve tebliğlerin elektronik ortamda vatandaşlara pratik biçimde ulaştırılmasının amaçlandığını belirtti.
E-Devlet’in devreye girmesiyle vatandaşların kendilerine gönderilen evrakları ve dava bilgilerini sistem üzerinden görebileceklerini ifade eden Özerdağ, mahkemelerin elektronik hizmetlerinin E-Devlet çatısı altında halka sunulmasının hedeflendiğini kaydetti.
TANIKLAR VİDEO KONFERANSLA DİNLENEBİLECEK
Tanıkların ve tarafların video konferans yöntemiyle dinlenebilmesine imkan sağlayacak yasal değişikliğin Mecliste bulunduğunu belirten Özerdağ, düzenlemenin yasalaşması halinde sistemin yeni adli yılda vatandaşların ve avukatların kullanımına sunulmasının hedeflendiğini söyledi.
Uygulamanın ilk aşamada hukuk davalarında kullanılmasının planlandığını kaydeden Özerdağ, mevcut durumda kişilerin basit bir beyanda bulunmak amacıyla dahi Türkiye, İngiltere, Amerika Birleşik Devletleri veya başka ülkelerden gelmek zorunda kalabildiklerini belirtti.
Özerdağ, mevcut sistemde mahkemede fiziki olarak hazır bulunmayan kişilerin söyleyeceklerinin dikkate alınamadığını, bu nedenle dava taraflarının ve tanıkların yolculuk yapmak ve masrafa girmek zorunda kaldığını anlattı.
Düzenlemenin yasalaşmasıyla mahkemeye gelemeyen kişilerin, mahkemenin uygun görmesi ve belirleyeceği koşullar çerçevesinde video konferans yöntemiyle ifade verebileceğini belirten Özerdağ, uygulamanın davanın tarafları ve tanıklar açısından önemli kolaylık sağlayacağını söyledi.
YAPAY ZEKA DESTEKLİ KARAR VE MEVZUAT ARAMA PLATFORMU OLUŞTURULDU
Özerdağ, mahkemelerin resmi internet adresi “mahkemeler.net” üzerinden yapay zeka destekli karar ve mevzuat arama platformunun oluşturulduğunu açıkladı.
Şimdilik yalnızca yargı mensuplarının kullanımına açık olan sistemin, hukuki sorularla bağlantılı karar ve mevzuatı filtreleyerek kullanıcıya sunduğunu belirtti.
LEFKOŞA’DA İKİNCİ AĞIR CEZA MAHKEMESİ 16 EYLÜL’DE GÖREVE BAŞLAYACAK
Yargılama süreçlerini hızlandırmak, davaları daha kısa sürede sonuçlandırmak ve kapasiteyi artırmak amacıyla Lefkoşa Kaza Mahkemesinde ikinci Ağır Ceza Mahkemesinin kurulduğunu belirten Özerdağ, gerekli yasal düzenlemelerin ve yargıç atamalarının tamamlandığını söyledi.
İkinci Ağır Ceza Mahkemesinin 16 Eylül’den itibaren görev yapmaya başlayacağını açıklayan Özerdağ, şöyle konuştu:
“KKTC tarihinde ilk kez bir kaza mahkemesinde iki Ağır Ceza Mahkemesi görev yapacak. Böylece Ağır Ceza Mahkemesi sayısı Lefkoşa’da iki, Girne ve Mağusa’da birer olmak üzere dörde çıkacak.”
Ağır ceza davalarının giderek arttığını belirten Özerdağ, bu adımın davaların daha hızlı ilerlemesine önemli katkı sağlayacağını kaydetti.
İLK TAHKİKAT PROSEDÜRÜ KALDIRILDI
Ceza davalarının hızlandırılması amacıyla ilk tahkikat prosedürünün yasal değişiklikle kaldırıldığını belirten Özerdağ, davaların artık bu süreç uygulanmadan Kaza Mahkemesinden Ağır Ceza Mahkemesine havale edileceğini söyledi.
İlk tahkikat prosedürünün ciddi zaman kaybına ve yargıçlar üzerinde ek iş yüküne neden olduğunu ifade eden Özerdağ, benzer uygulamanın bulunduğu İngiltere ve Kıbrıs’ın güneyinde de bu prosedürün kaldırıldığını kaydetti.
Teminat sürelerine ilişkin düzenlemelere de değinen Özerdağ, mahkeme tarafından teminata bağlanan ancak haklarında dava dosyalanmaması nedeniyle uzun süre askıda kalan teminat emirlerinden mağdur olan kişilerin itirazlarının ve haklarının mahkemeler tarafından daha etkin biçimde denetlenmesinin sağlandığını belirtti.
MAHKEMELERDE GÜVENLİK ÖNLEMLERİ ARTIRILDI
Mahkemelerdeki yoğunluk ve ele alınan davaların niteliği dikkate alınarak güvenlik önlemlerinin artırıldığını belirten Özerdağ, özellikle ceza davalarını izlemeye gelenler ile tarafların duruşma salonlarına girmeden önce üst aramasından geçirilmeye başlandığını söyledi.
Lefkoşa Kaza Mahkemesi binasına birden fazla noktadan giriş yapılması ve binada savcılık ile tapu bölümlerinin de bulunması nedeniyle giriş çıkışların denetlenmesinde güçlük yaşandığını ifade eden Özerdağ, “Amacımız bütün mahkemelerde güvenlik tedbirlerini daha da artırmak ve bu yönde ilave adımlar atmaktır” dedi.
YENİ YÜKSEK MAHKEME BİNASI TAMAMLANDI
Yeni Yüksek Mahkeme binasının tamamlandığını ve mobilyaların yerleştirildiğini belirten Özerdağ, teslimat işlemlerinin ardından binanın Yüksek Mahkemeye devredileceğini söyledi.
Binanın yakın zamanda açılmasının gündemde olduğunu ancak programın henüz netleşmediğini kaydeden Özerdağ, yapıda beş duruşma salonu, konferans ve toplantı salonları, yargıç odaları, mukayyitlikler, arşiv, tutuklu hücreleri, yemekhane, kafeterya ve ofislerin bulunduğunu belirtti.
Binada, Kıbrıs’ın kuzeyindeki yargıyı temsil edecek ve geçmiş dönemlerde mahkemelerde kullanılan objelerin sergileneceği bir müze oluşturulmasının da hedeflendiğini ifade etti.
TARİHİ MAHKEME BİNASININ RESTORASYONUNA 50 MİLYON TL AYRILDI
Mevcut mahkeme binasında uzun yıllardır bu ölçüde kapsamlı bir restorasyon çalışması yapılmadığını belirten Özerdağ, Şubat 2026’da başlayan çalışmalar için Yüksek Mahkeme bütçesinden yaklaşık 50 milyon TL kaynak ayrıldığını söyledi.
Üç blokta çatı yalıtımı, ahşap onarımı, boya ve panjur yenileme çalışmalarının sürdüğünü kaydeden Özerdağ, kapsamlı restorasyonun yeni adli yıl başlayana kadar tamamlanmasının hedeflendiğini belirtti.
MEVCUT BİNA LEFKOŞA KAZA MAHKEMESİ OLARAK KULLANILACAK
Mevcut Lefkoşa mahkeme binasının toplum nezdinde mahkemelerle özdeşleştiğini ve Kıbrıslı Türklerin yargı tarihini yansıttığını belirten Özerdağ, Yüksek Mahkemenin yeni binaya taşınmasının ardından yapının Lefkoşa Kaza Mahkemesi olarak hizmet vermeye devam edeceğini söyledi.
Özerdağ, “Bu binayı her zaman yargının önemli bir unsuru ve merkezi olarak kullanmayı hedefliyoruz” diyerek şöyle devam etti:
“Lefkoşa Kaza Mahkemesi için yeni bir bina yapma niyet ve düşüncemiz yoktur. Amacımız, bu tarihi yapının Kıbrıs Türk yargısına hizmet eden bir mahkeme binası olarak kullanılmaya her daim devam etmesidir.”
Yüksek Mahkemenin taşınmasının ardından mevcut binada Lefkoşa Kaza Mahkemesinin kullanımı için daha fazla duruşma salonu ve yargıç odası oluşturulacağını belirtti.
GİRNE VE MAĞUSA MAHKEMELERİ İÇİN EK BİNA TALEBİ
Mahkemelerin fiziki sorunlarına da değinen Özerdağ, Girne ve Mağusa’da yeni yargıç atanabilmesi ve hizmetlerin daha uygun koşullarda sürdürülebilmesi için ek binalara ihtiyaç bulunduğunu söyledi.
Girne Kaza Mahkemesi yakınındaki bir arazinin tamamının, Mağusa Mahkemesi yanındaki boş parselin ise Yüksek Mahkemeye tahsis edilmesini talep ettiklerini belirten Özerdağ, Mağusa’ya ek bina yapılması halinde halen İskele’de oturum yapan Ağır Ceza Mahkemesinin yeniden Mağusa’ya dönebileceğini kaydetti.
YARGIÇ, PERSONEL VE ARAÇ EKSİKLİĞİ HİZMETLERİ AKSATTI
Açılan münhallerle yargıç sayısını artırmaya çalıştıklarını belirten Özerdağ, Girne ve Mağusa’daki fiziki yetersizliklerin yeni yargıç atamalarını zorlaştırdığını ifade etti.
Mahkemelerdeki boş personel kadrolarının doldurulması için çalışmaların sürdüğünü kaydeden Özerdağ, personel alımlarının zamanında yapılmaması nedeniyle ortaya çıkan gecikmelerin zaman zaman mahkeme hizmetlerini aksattığını söyledi.
Tebliğ ve icra memurları için yıllardır devam eden araç sıkıntısının da bulunduğunu belirten Özerdağ, 2026 yılı için verilmesi öngörülen araçların henüz temin edilmediğini ifade etti.
Yargıç kadrosunun çok değerli hukukçulardan oluştuğunu söyleyen Özerdağ, “Dünyadaki yargı kurumlarıyla kıyaslanabilecek nitelikte bir kadromuz vardır” diyerek yargıç sayısının artırılmasına yönelik çalışmaların sürdüğünü kaydetti.
TAK
SON EKLENENLER
