Bugün Kıbrıs

ABD-İran hattında 60 günlük anlaşma takvimi

İsviçre’de Katar ve Pakistan arabuluculuğunda yapılan ABD-İran görüşmelerinde, nihai anlaşmaya 60 gün içinde ulaşılması için yol haritası üzerinde uzlaşı sağlandı. Teknik ekipler bu hafta Bürgenstock’ta çalışmayı sürdürecek; masada nükleer program, yaptırımlar, Lübnan ateşkesi ve Hürmüz Boğazı’nda güvenli geçiş başlıkları var.

Bugün Kıbrıs

ABD ve İran arasında İsviçre’de yapılan üst düzey görüşmelerin ilk turu tamamlandı. Katar ve Pakistan’ın arabuluculuğunda yürütülen görüşmelerde, tarafların nihai anlaşmaya 60 gün içinde ulaşılması için bir yol haritası üzerinde uzlaştığı açıklandı.

Katar ve Pakistan tarafından yapılan ortak açıklamada, Bürgenstock’ta gerçekleştirilen Lake Lucerne Zirvesi’nin “olumlu ve yapıcı bir atmosferde” geçtiği belirtildi. Açıklamada, tarafların müzakereleri siyasi düzeyde denetleyecek bir Yüksek Düzeyli Komite kurulması konusunda anlaştığı bildirildi.

Komiteye bağlı çalışma gruplarının nükleer program, yaptırımlar, izleme ve uyuşmazlıkların çözümü başlıklarında teknik görüşmeleri sürdüreceği kaydedildi. Teknik müzakerelerin hafta boyunca İsviçre’de devam edeceği açıklandı.

HÜRMÜZ İÇİN İLETİŞİM HATTI
Görüşmelerde öne çıkan başlıklardan biri Hürmüz Boğazı oldu. Arabulucuların açıklamasına göre taraflar, ticari gemilerin Hürmüz Boğazı’ndan güvenli geçişini sağlamak ve yanlış anlaşılmaları önlemek amacıyla doğrudan bir iletişim hattı kurulması konusunda mutabakata vardı.

Bu adım, İran’ın Hürmüz Boğazı’nı yeniden kapatma tehdidi ve ABD Başkanı Donald Trump’ın Tahran’a yönelik sert açıklamalarının ardından geldi. Küresel enerji akışı açısından kritik öneme sahip Hürmüz hattı, görüşmelerin en hassas başlıklarından biri olarak öne çıktı.

LÜBNAN İÇİN ÇATIŞMASIZLIK HÜCRESİ
Taraflar ayrıca Lübnan’daki askeri operasyonların sona erdirilmesini güvence altına almak amacıyla bir “çatışmasızlık hücresi” kurulması konusunda da anlaştı. Bu mekanizmanın ABD, İran, Lübnan ve arabulucu ülkelerin kolaylaştırıcılığında çalışması öngörülüyor.

Associated Press’e göre görüşmeler, Trump’ın İran’a yönelik tehditkâr açıklamaları nedeniyle gergin başladı. İran tarafının bir ara görüşmelerden çekildiği iddia edilse de, müzakereler sürdü ve taraflar teknik sürecin devamı konusunda uzlaştı.

NÜKLEER PROGRAM VE YAPTIRIMLAR MASADA
Yeni yol haritasının merkezinde İran’ın nükleer programı, yaptırımların geleceği, ekonomik başlıklar ve ateşkes düzenlemelerinin uygulanması bulunuyor. ABD tarafında görüşmelere Başkan Yardımcısı JD Vance, özel temsilci Steve Witkoff ve Jared Kushner’in katıldığı; İran heyetinde ise Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf ve Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi’nin yer aldığı bildirildi.

Görüşmeler nihai bir anlaşma anlamına gelmiyor; ancak tarafların 60 günlük takvim, teknik müzakere mekanizması, Hürmüz iletişim hattı ve Lübnan çatışmasızlık düzenlemesi üzerinde uzlaşması, diplomatik süreçte kritik eşik olarak değerlendiriliyor.

KIBRIS AÇISINDAN BÖLGESEL RİSK
Gelişmeler Kıbrıs açısından da yakından izleniyor. Hürmüz Boğazı üzerinden enerji fiyatları, Lübnan hattındaki güvenlik gerilimi, Doğu Akdeniz’deki askeri hareketlilik ve bölgesel üs dengeleri, adanın diplomasi, güvenlik, turizm ve ekonomi gündemine doğrudan yansıyabilecek başlıklar arasında görülüyor.