Kıbrıs gazında kritik uyarı: “Şirketler kazanacak, devletin payı çok düşük kalabilir”
Enerji uzmanı Haralambos Ellinas, Kıbrıs-Yunanistan-İsrail-ABD 3+1 enerji iş birliğinin siyasi açıdan önemli olduğunu ancak Kıbrıs’ın hidrokarbonlardan beklediği ekonomik geliri garanti etmediğini söyledi. Ellinas’a göre Afrodit ve Kronos sahalarındaki mevcut ihracat planları, Kıbrıs’a “neredeyse hiç kar” bırakmayabilir.
Kıbrıs gazında kritik uyarı: “Şirketler kazanacak, devletin payı çok düşük kalabilir”
Enerji uzmanı Haralambos Ellinas, Kıbrıs-Yunanistan-İsrail-ABD 3+1 enerji iş birliğinin siyasi açıdan önemli olduğunu ancak Kıbrıs’ın hidrokarbonlardan beklediği ekonomik geliri garanti etmediğini söyledi. Ellinas’a göre Afrodit ve Kronos sahalarındaki mevcut ihracat planları, Kıbrıs’a “neredeyse hiç kar” bırakmayabilir.
Bugün Kıbrıs
Doğu Akdeniz’de Kıbrıs, Yunanistan, İsrail ve ABD arasında başlatılan 3+1 enerji iş birliği, Lefkoşa açısından siyasi kazanım olarak görülse de ekonomik getirisi tartışma yarattı.
Politis’in aktardığına göre enerji uzmanı Haralambos Ellinas, Houston’daki Rice Üniversitesi Baker Enstitüsü bünyesinde kurulan Eastern Mediterranean Energy Centre’ın önemli bir gelişme olduğunu ancak beklentilerin abartılmaması gerektiğini söyledi.
Ellinas, söz konusu merkezin eğitim, teknik iş birliği ve ABD ile bölgesel enerji bağlarının güçlendirilmesi açısından yararlı olabileceğini belirtti. Ancak Kıbrıs’ın doğalgaz sahalarının geliştirilmesinde belirleyici unsurun jeopolitik değil, şirketlerin ticari hesapları olduğunu vurguladı.
“Projeler ekonomik olarak uygulanabilir değilse, şirketlerin beklediği getiriyi sağlamıyorsa yatırımlar ilerlemez” diyen Ellinas, özellikle Kronos sahası için şirketlerin talep ettiği koşulların Kıbrıs’a çok düşük gelir bırakabileceği uyarısında bulundu.
Ellinas’a göre doğalgazın Mısır üzerinden ihraç edilmesi planı, şirketler açısından avantajlı olabilir; ancak Kıbrıs devleti açısından ekonomik getirisi sınırlı kalabilir. Uzman, “Şirketler fayda sağlayacak, Kıbrıs siyasi kazanım elde edecek ama ekonomik kazanç elde etmeyecek” değerlendirmesinde bulundu.
Chevron’un Afrodit sahasına ilişkin planları konusunda da şüphelerini dile getiren Ellinas, şirketin ilerlemek için yeni tavizler isteyebileceğini söyledi. Kıbrıs hükümetinin projeleri ilerletmek adına şirketlere sürekli taviz vermesinin uzun vadeli gelirleri azaltabileceği uyarısında bulundu.
Ellinas, Kıbrıs’ın yalnızca baskılara yanıt veren bir politika izlemek yerine uzun vadeli ve net bir enerji stratejisi oluşturması gerektiğini belirtti. Uzman, ExxonMobil’in 5’inci parselde ve Mısır’a komşu sahalarda yapacağı aramaların da denklemi değiştirebileceğini kaydetti.
Ellinas’a göre yeni keşifler yeterli büyüklüğe ulaşırsa, Kıbrıs gazını Mısır’a göndermek yerine adada sıvılaştırma terminali ya da yüzer LNG seçeneği yeniden gündeme gelebilir. Uzman, Kronos ve Afrodit sahalarının Pegasus ve Glafkos gibi diğer rezervlerle birlikte değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
Küresel enerji dönüşümüne rağmen doğalgaz talebinin 2050’ye kadar süreceğini savunan Ellinas, dünyada yeni keşif ve LNG yatırımlarının devam ettiğine dikkat çekti.
SON EKLENENLER
