Guterres’ten son hamle: Kıbrıs’ta yeni süreç arayışı
Guterres görev süresi bitmeden Kıbrıs’ta müzakereleri başlatmak istiyor. Taraflar yeni bir müzakere denemesinin eşiğinde. Ancak kapılar, siyasi eşitlik ve güven artırıcı adımlardaki tıkanıklık temkinli iyimserliğe gölge düşürüyor.
Guterres’ten son hamle: Kıbrıs’ta yeni süreç arayışı
Guterres görev süresi bitmeden Kıbrıs’ta müzakereleri başlatmak istiyor. Taraflar yeni bir müzakere denemesinin eşiğinde. Ancak kapılar, siyasi eşitlik ve güven artırıcı adımlardaki tıkanıklık temkinli iyimserliğe gölge düşürüyor.
Bugün Kıbrıs
Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres, görev süresi sona ermeden önce Kıbrıs sorununda müzakereleri yeniden başlatacak bir zemin oluşturmak için yeni bir girişim başlattı.
Politis’in diplomatik kaynaklarına göre Guterres, taraflara “ortak bir anlayış” oluşturulması gerektiğini iletti. Bu anlayışın sağlanması halinde, Crans-Montana’da ulaşılan yakınlaşmalar korunarak yeni bir müzakere sürecinin başlatılması hedefleniyor.
Guterres’in amacı, halefine sıfırdan değil, ilerleme ihtimali olan bir süreç devretmek.
STRATEJİK ANLAŞMA MI?
Bazı çevreler bu girişimi “stratejik anlaşma” olarak yorumlasa da diplomatik kaynaklar bu tanıma temkinli yaklaşıyor.
Sürecin nasıl şekilleneceğinin önümüzdeki haftalarda başlayacak temaslarla netleşmesi bekleniyor.
Yeni girişimin bir ortak bildiri ya da BM Genel Sekreteri açıklaması şeklinde ortaya çıkabileceği belirtiliyor.
ERHÜRMAN’IN 4 ŞARTI
Rum müzakere heyetine yakın kaynaklara göre, yeni süreçte Crans-Montana’ya kadar varılan uzlaşıların korunması temel alınacak.
Türk tarafının ortaya koyduğu dört şarttan biri olan “mevcut uzlaşıların korunması” olumlu görülürken, müzakereler başarısız olsa bile sonucun garanti altına alınması talebi “olumsuz” değerlendiriliyor.
Siyasi eşitlik ve dönüşümlü başkanlık ile müzakere takvimi konularının ise “yaratıcı formüllerle” aşılabileceği ifade ediliyor.
KAPILARDA TIKANIKLIK
Taraflar güven artırıcı önlemlerde ilerleme sağlayamazken, özellikle yeni geçiş kapıları konusunda anlaşma sağlanamadı.
Pyroi-Athienou-Aglandjia ve Mia Milia kapıları için teknik konuların çözüldüğü, ancak güzergâh konusunda uzlaşma olmadığı belirtiliyor.
BM’nin önerisi, yolun yarısının kuzeyden, yarısının ise ara bölgeden geçmesi yönünde.
ÇEVREDE İLERLEME
Buna karşın çevre başlığında önemli ilerleme sağlandı. Lefke bölgesindeki eski maden sahalarının rehabilitasyonu konusunda anlaşmaya varıldığı ve bunun liderler tarafından açıklanabilecek bir güven artırıcı adım olabileceği ifade ediliyor.
DİNİ ÖZGÜRLÜKLER GERİLİMİ
Sürece gölge düşüren bir diğer başlık ise dini özgürlükler oldu.
Ramazan Bayramı kapsamında kuzeyden Hala Sultan Tekkesi’ne yapılması planlanan ziyaret gerçekleşmedi. Taraflar birbirini suçlarken, organizasyonun gecikmeler ve güvenlik gerekçeleriyle iptal edildiği belirtildi.
Rum tarafının süreci ağırdan alması ve katılımcı sayısının düşürülmesini istemesi krizi derinleştirirken, Türk tarafının da karşılık olarak güneydeki kilise ayinlerine izin vermediği bildirildi.
Özellikle Omorfo’daki Agios Mamas Kilisesi’nde bu yıl ayin yapılmasına izin verilmemesi dikkat çekti.
SÜREÇ KIRILGAN
Tüm bu gelişmeler, Guterres’in yeni girişimine rağmen sürecin halen kırılgan olduğunu gösteriyor.
Diplomatik kaynaklar, önümüzdeki haftaların Kıbrıs sorununda yeni bir müzakere sürecinin başlayıp başlamayacağını belirleyeceğini vurguluyor.
SON EKLENENLER
