Macaristan’da Viktor Orbán, 16 yıl sonra 12 Nisan seçiminde iktidarı kaybetti. Muhalefet lideri 45 yaşındaki Péter Magyar seçimin kazananı oldu.
Rekor katılımla yapılan seçimde oy sayımı sürerken rakibi Péter Magyar’ı telefonla arayan Orban yenilgiyi kabul etti.
Sonrasında destekçilerine yaptığı konuşmada yenilgiyi kabul ederek, “Seçim sonucu açık ve acı verici” dedi.
Seçimlere katılımın %80’e ulaştığı kaydediliyor. Önceki rekor %73.51 ile 2002 yılındaydı.
Oyların yaklaşık %97’si sayıldı ve Magyar’ın partisi Tisza’nın parlamentoda üçte iki çoğunluğu kazanacağı görülüyor. İlk sonuçlara göre Tisza 138 sandalye kazanırken, Orban’ın partisi Fidesz 55’te kaldı.
93 seçim bölgesinde zafer Tisza’nın olurken, Fidesz 13 bölgede önde geldi.
Peter Magyar ve Tisza partisi “rejim değişikliği”, Avrupa Birliği ile ilişkilerin yeniden düzenlenmesi ve Rusya ile yakın ilişkilerin sona erdirilmesi sözü vererek iktidarı kazandı.
Budapeşte’de zafer konuşması yapan Magyar, “Macaristan halkı Avrupa’ya ‘evet’ dedi” diye konuşurken, binlerce kişilik kalabalık “Avrupa” sloganları attı.
Orban ise destekçilerine seslendi ve “Asla pes etmeyiz. Önümüzdeki günler yaralarımızı iyileştirmek için” dedi.
MAGYAR: MACARİSTAN’I YENİDEN BİRLEŞTİRECEĞİM
Büyük bir kalabalığa konuşan Magyar, “Macaristan artık tüm vatandaşlarına sahip çıkan bir ülke olacak” dedi, ülkeyi yeniden birleştireceğini ve “herkesin başbakanı olacağını” söyledi.
Magyar, Orban’ın “kuklalarının” gitmesi ve devletin kurumlarının değişmesi gerektiğini söyledi. Ülkede güçler ayrılığının ve demokrasinin yeniden tesis edileceği sözü verdi.
Macaristan’ın artık eylemlerin sonuçsuz kalmadığı bir ülke olmayacağını söyleyen Magyar, “ülkeyi soyup soyanlar sonuçlarına katlanacak” dedi.
Magyar, Orban yönetimi nedeniyle ülkeyi terk etmiş Macarlara da geri dönmeleri çağrısı yaptı.
Magyar, “Bugün sevgi kazandı, çünkü sevgi her zaman kazanır” dedi.
Ayrıca ilk sonuçlara göre parlamentoda hedefledikleri üçte iki çoğunluğa ulaşmış olduklarını duyurdu.
Peter Magyar mitinglerinde seçmene seslenirken, anayasal değişiklik için gerekli üçte ikilik süper çoğunluğa ihtiyaç duyduklarını söylüyordu. Yargının bağımsızlığı, medya sahipliği ve diğer birçok alanda değişiklik için buna ihtiyaç olduğunu vurguluyordu.
MAGYAR’IN SEÇİM STRATEJİSİ NEYDİ?
Magyar seçime doğru bilinçli olarak diğer partilerle ittifak kurmadı.
Orban’ın partisi Fidesz’in güçlü olduğu seçim bölgelerinde, kendi partisinin ismiyle “Tisza Adaları” ifadesiyle partisini sıfırdan kurdu.
Çoğu zaman küçük aktivist gruplardan oluşan bu adalar, ulusal bir hareketin köklerini ve seçim kampanyasının omurgasını oluşturdu.
Adayları da kariyer siyasetçilerinden seçilmedi. Macaristan’daki sağlık ve eğitim sorunlarını bilen cerrah, öğretmen ve iş insanları aday gösterildi.
TRUMP YÖNETIMINDEN ORBAN’A DESTEK
Washington, Macaristan seçimlerinde açık şekilde Orban’ı desteklemeyi son ana kadar sürdürdü.
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance seçime doğru son hafta Budapeşte’ye gitti ve Orban’a destek verdi.
ABD Başkanı Donald Trump da, sosyal medya hesabından Macar halkına seslendi ve “gerçek dostu” için oy kullanmaya çağırdı.
BBC Türkçe