Bugün Kıbrıs
Akrotiri/Ağrotur’da 56 nükleer silah bulunduğu iddiası Kıbrıslı Rum gazeteci Andreas Paraschos tarafından gündeme getirildi. Paraschos, Offsite internet sitesinin bu iddiayı içeren haberini yeterli belge olmadığı gerekçesiyle yayından kaldırdığını söyledi.
Kaynağını açıklamayacağını belirten Paraschos, gazetecilik gizliliğine atıf yaptı ve mesleki deneyiminin haberin güvenilirliğini desteklediğini savundu.
Paraschos ayrıca söz konusu iddiayı NATO’nun son dönemdeki askeri hareketliliği ve ABD’nin Amerikan vatandaşlarına Kıbrıs’tan ayrılma tavsiyesiyle ilişkilendirdi.
56 SAYISI SOĞUK SAVAŞ DÖNEMİNE GÖNDERME OLABİLİR
Fact Check Cyprus analizinde “56 nükleer silah” ifadesinin büyük olasılıkla Soğuk Savaş dönemine ait altyapıya yapılan bir gönderme olduğunu belirtti.
Nisan 1960 tarihli arşiv belgeleri, Akrotiri Üssü’nün İngiltere’nin o dönemdeki ana stratejik saldırı gücü olan nükleer kapasiteli V-Bomber filosunu desteklemek üzere tasarlandığını doğruluyor. Pistler ve hangarlar, nükleer silah taşıyabilen uçaklara uygun şekilde inşa edilmişti.
Ancak kuruluş böyle bir altyapının varlığının otomatik olarak nükleer savaş başlıklarının bugün de depolandığı anlamına gelmediğini vurguladı.
İNGİLTERE 1998’DEN BERİ HAVA NÜKLEER SİLAHI KONUŞLANDIRMIYOR
Birleşik Krallık’ın hava yoluyla taşınan son nükleer silahı olan WE.177 nükleer bombası 1998 yılında hizmetten çekildi. O tarihten bu yana İngiltere’nin nükleer caydırıcılığı tamamen Trident füzeleri taşıyan Vanguard sınıfı denizaltılara dayanıyor.
Fact Check Cyprus’a göre Kraliyet Hava Kuvvetleri artık operasyonel olarak nükleer savaş başlığı konuşlandırma yetkisine sahip değil.
UYDU GÖRÜNTÜLERİNDE GÜVENLİK ALTYAPISI YOK
Analizde Akrotiri’deki hangarların uydu görüntülerinde NATO’nun nükleer silah depolama standartlarına uygun güvenlik altyapısının görülmediği ifade edildi.
Nükleer silah depolanan üslerde genellikle yer altı silah depolama kasaları, çift güvenlik çiti, gözetleme kuleleri ve bağımsız güvenlik çevresi bulunuyor.
Fact Check Cyprus, Akrotiri’deki hangarların üs içindeki yol ağına doğrudan bağlı olduğunu ve nükleer silah depolarında bulunması gereken ayrı ve ağır korumalı güvenlik çevresinin görülmediğini belirtti.
İNCİRLİK İLE KARŞILAŞTIRMA
Karşılaştırma için Türkiye’deki İncirlik Hava Üssü örnek gösterildi. Amerikan Bilim İnsanları Federasyonu’nun verilerine göre bu üste yaklaşık 50 adet B61 nükleer bombası bulunuyor.
Üste yaklaşık 25 yer altı nükleer depo kasası ve uydu görüntülerinde net biçimde görülen çift güvenlik çevresi bulunuyor.
Fact Check Cyprus, Akrotiri’de bu tür bir altyapının görülmemesinin aktif nükleer silah iddialarını zayıflattığını vurguladı.
GEÇMİŞTE BULUNMUŞ OLABİLİR
İngiltere Savunma Bakanlığı Sözcüsü 2000 yılında yaptığı açıklamada Kıbrıs’taki İngiliz üslerinde nükleer silah bulunmadığını söylemişti.
Ancak tarihî belgeler 1969 yılında Akrotiri’de konuşlu uçakların nükleer bomba taşıdığını ortaya koyuyor.
Eski Kıbrıs Cumhurbaşkanı Glafkos Clerides de geçmişte üslerde nükleer silah bulunmuş olabileceğini, ancak Kıbrıs hükümetinin bu konuda resmî olarak bilgilendirilmediğini söylemişti.
SONUÇ
Fact Check Cyprus’a göre Akrotiri Üssü Soğuk Savaş dönemine ait nükleer altyapıya sahip olabilir ancak mevcut veriler ve uydu görüntüleri bugün üste aktif nükleer silah bulunduğunu gösteren güvenilir bir kanıt ortaya koymuyor.